Vào thời điểm đầu tháng 8/2020, trước diễn biến phức tạp của đợt bùng phát dịch bệnh liên quan đến các ca nhiễm từ Đà Nẵng, thành phố Hà Nội đã phải đối mặt với áp lực xét nghiệm diện rộng cho hàng vạn người dân. Để đảm bảo tiến độ và không bỏ sót mầm bệnh trong cộng đồng, UBND Thành phố đã ban hành chỉ đạo khẩn cấp về việc mua sắm bổ sung vật tư, thiết bị y tế.
Bối cảnh cấp bách và yêu cầu xét nghiệm thần tốc
Theo số liệu thống kê tại thời điểm đó, Hà Nội ghi nhận hàng chục nghìn trường hợp đi từ Đà Nẵng về trong khoảng thời gian từ 15/7 đến 28/7/2020. Việc xét nghiệm PCR (xét nghiệm khẳng định) trở thành yêu cầu tiên quyết để kiểm soát tình hình. Tuy nhiên, năng lực xét nghiệm tại chỗ và nguồn vật tư dự phòng cần được bổ sung ngay lập tức để đáp ứng quy mô xét nghiệm khổng lồ này.
Tại thông báo chỉ đạo, lãnh đạo Thành phố nhấn mạnh mục tiêu: Hà Nội phải hoàn thành toàn bộ việc xét nghiệm Covid-19 cho các đối tượng liên quan trước ngày 12/8/2020. Đây là một nhiệm vụ "thần tốc", đòi hỏi sự phối hợp nhịp nhàng giữa các cơ quan chức năng và cơ chế tài chính đặc thù.
Căn cứ pháp lý cho việc mua sắm vật tư y tế khẩn cấp
Việc mua sắm bổ sung test kit, trang thiết bị và vật tư tiêu hao trong bối cảnh dịch bệnh được thực hiện dựa trên các quy định chặt chẽ của pháp luật hiện hành tại thời điểm đó. Cụ thể:
- Căn cứ Luật Phòng, chống bệnh truyền nhiễm 2007, Covid-19 đã được Bộ Y tế đưa vào danh mục bệnh truyền nhiễm nhóm A (nhóm đặc biệt nguy hiểm). Do đó, các biện pháp chống dịch đặc thù và huy động nguồn lực tài chính được ưu tiên hàng đầu.
- Về cơ chế đấu thầu, trong tình huống khẩn cấp để phục vụ công tác phòng chống dịch, các đơn vị có thể áp dụng hình thức chỉ định thầu theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 22 Luật Đấu thầu 2013. Điều này giúp rút ngắn thời gian mua sắm nhưng vẫn phải đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả sử dụng ngân sách.
Phân công nhiệm vụ cụ thể cho các sở, ngành
Để hiện thực hóa mục tiêu dập dịch, UBND Thành phố đã giao nhiệm vụ cụ thể cho từng đơn vị:
Sở Y tế: Chủ trì phối hợp với Sở Tài chính lập dự toán bổ sung nguồn kinh phí. Nội dung mua sắm bao gồm: test kit xét nghiệm, trang thiết bị, vật tư y tế và quần áo phòng hộ cá nhân (PPE) cho lực lượng tuyến đầu.
Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) Hà Nội: Được giao chủ động mượn 07 máy xét nghiệm PCR để tăng cường năng lực xét nghiệm ngay lập tức. Đồng thời, CDC phải xây dựng kế hoạch chi tiết về nhu cầu vật tư tiêu hao để không xảy ra tình trạng đứt gãy nguồn cung trong quá trình thực hiện.
UBND các quận, huyện, thị xã: Chịu trách nhiệm ban hành quyết định cách ly tại nhà đối với các trường hợp từ vùng dịch về chưa đủ 14 ngày, đảm bảo việc giám sát y tế tại cơ sở được thực hiện nghiêm ngặt.
Việc quyết định mua sắm bổ sung thần tốc không chỉ thể hiện sự quyết liệt của chính quyền Thủ đô mà còn là minh chứng cho việc vận dụng linh hoạt các quy định pháp luật trong tình trạng khẩn cấp, nhằm bảo vệ sức khỏe và tính mạng của nhân dân lên trên hết.
Kết quả của chiến dịch xét nghiệm diện rộng này đã đóng vai trò then chốt giúp Hà Nội sớm nhận diện các ca bệnh tiềm ẩn, từ đó khoanh vùng và dập dịch hiệu quả, đưa cuộc sống của người dân sớm trở lại trạng thái bình thường mới.