Chính phủ vừa chính thức ban hành Nghị định 243/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư (sau đây gọi là Luật PPP). Đây được xem là một bước tiến quan trọng trong việc hoàn thiện thể chế, tháo gỡ các điểm nghẽn về thủ tục và tạo động lực mạnh mẽ để thu hút nguồn vốn tư nhân vào các dự án hạ tầng trọng điểm.
Hoàn thiện quy trình và trình tự quyết định chủ trương đầu tư
Một trong những điểm nhấn của Nghị định 243/2025/NĐ-CP là việc cụ thể hóa quy trình dự án PPP theo quy định tại khoản 8 Điều 11 Luật PPP. Nghị định đã làm rõ trình tự quyết định chủ trương đầu tư (khoản 2 Điều 13) và thủ tục điều chỉnh chủ trương đầu tư (khoản 3 Điều 18).
Việc minh bạch hóa các bước chuẩn bị dự án, đặc biệt là đối với các dự án do nhà đầu tư đề xuất theo khoản 2 Điều 26 Luật PPP, giúp rút ngắn thời gian chờ đợi và giảm thiểu rủi ro pháp lý cho các bên tham gia.
Phân cấp thẩm quyền và linh hoạt trong điều chỉnh dự án
Nhằm tăng cường tính chủ động cho các địa phương và bộ ngành, Nghị định đã hướng dẫn chi tiết về phân cấp thẩm quyền phê duyệt dự án PPP theo khoản 3 Điều 21 Luật PPP. Đồng thời, các quy định về cơ quan có thẩm quyền và cơ quan ký kết hợp đồng dự án (khoản 5 Điều 5) cũng được làm rõ để tránh chồng chéo chức năng, nhiệm vụ.
Trong quá trình triển khai, nếu có sự thay đổi về quy mô hoặc tổng mức đầu tư, trình tự điều chỉnh dự án theo khoản 3 Điều 24 Luật PPP sẽ là căn cứ pháp lý quan trọng để các bên thực hiện điều chỉnh một cách nhanh chóng và đúng luật.
Lựa chọn nhà đầu tư: Minh bạch và chuyên nghiệp hơn
Quy trình lựa chọn nhà đầu tư luôn là vấn đề được quan tâm hàng đầu. Nghị định 243/2025/NĐ-CP đã đưa ra các tiêu chuẩn đánh giá hồ sơ dự thầu rất cụ thể theo khoản 4 Điều 42 Luật PPP. Các trường hợp đặc biệt như xử lý tình huống (khoản 3 Điều 36), chỉ định nhà đầu tư (khoản 3 Điều 39) hay lựa chọn nhà đầu tư trong trường hợp đặc biệt (khoản 3 Điều 40) đều được quy định chặt chẽ nhằm đảm bảo tính cạnh tranh và công bằng.
Cơ chế chấm dứt hợp đồng và chuyển giao công trình
Để bảo vệ quyền lợi của cả Nhà nước và nhà đầu tư, Nghị định đã hướng dẫn chi tiết về tỷ lệ bảo đảm thực hiện hợp đồng (khoản 6 Điều 48) và các điều kiện chấm dứt hợp đồng dự án PPP (khoản 7 Điều 52). Quy trình xác nhận hoàn thành công trình (khoản 3 Điều 61) và thủ tục chuyển giao hệ thống cơ sở hạ tầng (khoản 3 Điều 67) cũng được chuẩn hóa, tạo sự yên tâm cho nhà đầu tư khi kết thúc vòng đời dự án.
Ngoài ra, Nghị định cũng chú trọng đến công tác hậu kiểm và xử lý vi phạm. Các quy định về giải quyết khiếu nại (Điều 95) và xử lý vi phạm trong hoạt động đầu tư PPP (khoản 5 Điều 98) sẽ là công cụ hữu hiệu để duy trì kỷ cương và tính minh bạch của thị trường PPP tại Việt Nam.
Với việc ban hành Nghị định 243/2025/NĐ-CP, Chính phủ đã gửi đi một thông điệp mạnh mẽ về việc cam kết đồng hành cùng các nhà đầu tư tư nhân, khơi thông nguồn lực để phát triển kinh tế - xã hội đất nước trong giai đoạn mới.