Ngày 15/3/2021 đánh dấu một cột mốc quan trọng trong hệ thống pháp luật Việt Nam khi hàng loạt các văn bản quy phạm pháp luật mới bắt đầu có hiệu lực thi hành. Những thay đổi này không chỉ tác động trực tiếp đến công tác an sinh xã hội, quản lý lao động mà còn điều chỉnh các quy định trong lĩnh vực quốc phòng và đào tạo lái xe. Dưới đây là tổng hợp chi tiết những chính sách nổi bật nhất mà người dân và doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý.
1. Xác định chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2021 - 2025
Một trong những chính sách mang tính nhân văn sâu sắc nhất có hiệu lực từ hôm nay là quy định tại Nghị định 07/2021/NĐ-CP. Theo đó, Chính phủ đã xác lập lộ trình thực hiện chuẩn nghèo mới nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.
Cụ thể, trong năm 2021, chúng ta vẫn tiếp tục áp dụng chuẩn nghèo tiếp cận đa chiều giai đoạn 2016 - 2020 theo Quyết định 59/2015/QĐ-TTg. Tuy nhiên, điểm đáng chú ý là từ năm 2022, tiêu chí thu nhập sẽ được điều chỉnh tăng mạnh:
- Khu vực nông thôn: Mức chuẩn nghèo sẽ tăng lên 1,5 triệu đồng/người/tháng.
- Khu vực thành thị: Mức chuẩn nghèo sẽ tăng lên 2,0 triệu đồng/người/tháng.
Việc giữ nguyên mức chuẩn trong năm 2021 được xem là bước đệm cần thiết để các địa phương rà soát, đánh giá và chuẩn bị nguồn lực cho giai đoạn bứt phá tiếp theo.
2. Siết chặt điều kiện thuê lao động dưới 15 tuổi
Nhằm bảo vệ quyền lợi và sự phát triển toàn diện của trẻ em, Thông tư 09/2020/TT-BLĐTBXH đã đưa ra những yêu cầu khắt khe đối với người sử dụng lao động khi giao kết hợp đồng với người chưa đủ 15 tuổi.
Theo quy định tại Bộ luật Lao động 2019 và hướng dẫn chi tiết tại Thông tư này, người sử dụng lao động bắt buộc phải có:
Phiếu lý lịch tư pháp được cấp không quá 06 tháng, xác nhận không có án tích về hành vi xâm hại trẻ em; đồng thời phải có bản cam kết chưa từng bị truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc xử phạt hành chính về các hành vi này.
Đây là lá chắn pháp lý quan trọng để ngăn chặn các nguy cơ tiềm ẩn đối với lao động trẻ em trong môi trường làm việc.
3. Kéo dài thời hạn phục vụ tại ngũ cho quân nhân chuyên nghiệp
Trong lĩnh vực quốc phòng, Thông tư 12/2021/TT-BQP đã bổ sung quy định về việc kéo dài tuổi phục vụ tại ngũ. Theo đó, quân nhân chuyên nghiệp có trình độ chuyên môn kỹ thuật cao, đáp ứng đủ phẩm chất đạo đức và sức khỏe có thể được kéo dài thời hạn phục vụ thêm không quá 5 năm.
Quy định này áp dụng cho các đối tượng là kỹ thuật viên, nghệ sĩ, nhân viên nghiệp vụ giỏi... đang công tác tại các đơn vị vùng sâu, vùng xa hoặc các doanh nghiệp quốc phòng trọng điểm. Điều này giúp quân đội giữ chân được đội ngũ nhân lực chất lượng cao, giàu kinh nghiệm để truyền thụ cho thế hệ kế cận.
4. Lùi lộ trình sử dụng phần mềm mô phỏng dạy lái xe ô tô
Đối với những ai đang có ý định học lái xe, Thông tư 01/2021/TT-BGTVT mang đến một thông tin đáng chú ý về việc điều chỉnh lộ trình ứng dụng công nghệ trong đào tạo.
Thay vì áp dụng ngay từ đầu năm 2021 như quy định cũ tại Thông tư 38/2019/TT-BGTVT, lộ trình mới được xác định như sau:
- Sử dụng phần mềm mô phỏng để đào tạo: Từ ngày 31/12/2021.
- Sử dụng thiết bị giám sát thời gian và quãng đường (DAT): Từ ngày 01/01/2022.
- Sử dụng cabin học lái xe ô tô: Từ ngày 01/07/2022.
- Sát hạch bằng phần mềm mô phỏng: Từ ngày 01/06/2022.
Việc lùi thời hạn này giúp các cơ sở đào tạo có thêm thời gian để đầu tư trang thiết bị và hoàn thiện quy trình giảng dạy, đảm bảo tính khả thi và hiệu quả khi triển khai thực tế.
Tóm lại, những chính sách có hiệu lực từ ngày 15/3/2021 thể hiện sự điều chỉnh linh hoạt của pháp luật trước những biến động của đời sống kinh tế - xã hội, đồng thời hướng tới mục tiêu bảo vệ quyền con người và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.