Giải ngân vốn đầu tư công luôn là bài toán 'nóng' đối với các chủ đầu tư và ban quản lý dự án. Việc nắm vững các mốc thời gian quy định không chỉ giúp dự án về đích đúng hạn mà còn tránh được những rủi ro pháp lý và tài chính nghiêm trọng. Kể từ ngày 26/9/2025, Nghị định 254/2025/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, mang theo những thay đổi quan trọng về thời hạn thanh toán vốn.
Đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công là nhiệm vụ trọng tâm của các dự án hạ tầng (ảnh minh họa)
Những mốc thời gian 'sống còn' trong tạm ứng vốn đầu tư công
Theo quy định mới nhất tại Điều 12 Nghị định 254/2025/NĐ-CP, thời hạn tạm ứng vốn kế hoạch hằng năm được quy định rất chặt chẽ. Cụ thể, các nhiệm vụ, dự án chỉ được phép tạm ứng vốn đến hết ngày 31 tháng 12 năm kế hoạch.
Tuy nhiên, pháp luật cũng dành một khoảng 'thở' cho các trường hợp đặc thù. Đối với nhiệm vụ bồi thường, hỗ trợ và tái định cư - vốn là những khâu phức tạp và dễ phát sinh vướng mắc mặt bằng - thời hạn tạm ứng được kéo dài thêm một tháng, tức là đến hết ngày 31 tháng 01 năm sau năm kế hoạch.
"Vốn kế hoạch hằng năm của nhiệm vụ, dự án được tạm ứng đến hết ngày 31 tháng 12 năm kế hoạch. Trường hợp tạm ứng để thực hiện nhiệm vụ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư thì thời hạn tạm ứng kéo dài đến hết ngày 31 tháng 01 năm sau năm kế hoạch."
Thanh toán khối lượng hoàn thành: Đừng để 'nước đến chân mới nhảy'
Một trong những điểm mấu chốt mà các nhà thầu và chủ đầu tư cần đặc biệt lưu tâm là thời hạn thanh toán cho khối lượng công việc đã nghiệm thu. Nghị định 254/2025/NĐ-CP quy định rõ:
- Vốn kế hoạch hằng năm được thanh toán cho khối lượng hoàn thành đã nghiệm thu đến hết ngày 31 tháng 12 năm kế hoạch.
- Thời hạn thanh toán (bao gồm cả thu hồi vốn tạm ứng) được kéo dài đến hết ngày 31 tháng 01 năm sau năm kế hoạch.
Việc hoàn thiện hồ sơ thanh toán đúng hạn giúp đảm bảo dòng vốn cho nhà thầu (ảnh minh họa)
Việc chậm trễ trong khâu nghiệm thu hoặc nộp hồ sơ thanh toán sau mốc 31/01 năm sau có thể dẫn đến việc vốn bị hủy dự toán hoặc phải làm thủ tục kéo dài phức tạp, gây ảnh hưởng trực tiếp đến uy tín và năng lực tài chính của các bên liên quan.
Quy trình xử lý hồ sơ: Tốc độ là ưu tiên hàng đầu
Để hỗ trợ tối đa cho việc giải ngân, Chính phủ cũng siết chặt trách nhiệm của cơ quan thanh toán (Kho bạc Nhà nước). Thời gian xử lý hồ sơ được tính bằng ngày làm việc, đòi hỏi sự chuẩn xác tuyệt đối từ phía chủ đầu tư:
- Trong vòng 02 ngày làm việc: Kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ cho các khoản thanh toán khối lượng hoàn thành.
- Trong vòng 01 ngày làm việc: Đối với các khoản tạm ứng vốn.
Đây là một áp lực không nhỏ nhưng cũng là động lực để số hóa quy trình quản lý đầu tư công, giúp dòng tiền lưu thông nhanh chóng vào nền kinh tế.
Lời khuyên từ chuyên gia pháp lý
Các chủ đầu tư cần chủ động rà soát tiến độ dự án ngay từ quý III hằng năm. Việc phân loại các khoản chi, đặc biệt là chi phí bồi thường giải phóng mặt bằng, cần được tách bạch để tận dụng tối đa thời hạn gia hạn đến hết tháng 1 năm sau. Đồng thời, hãy đảm bảo hồ sơ gửi đến cơ quan thanh toán phải tuyệt đối chính xác theo mẫu biểu quy định tại Nghị định 254 để tránh bị trả lại hồ sơ, làm mất thời gian 'vàng' giải ngân.