Trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh chuyển đổi số và xây dựng Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, Luật Cư trú 2020 đã mang đến những thay đổi mang tính bước ngoặt trong công tác quản lý nhà nước. Một trong những nội dung được người dân đặc biệt quan tâm chính là việc cấp và sử dụng Giấy xác nhận thông tin về cư trú thay thế cho các phương thức truyền thống trước đây.
Quyền yêu cầu xác nhận cư trú không phụ thuộc địa giới hành chính
Điểm ưu việt nhất của quy định mới là tính linh hoạt và thuận tiện. Theo quy định tại Thông tư 55/2021/TT-BCA, công dân có quyền yêu cầu cơ quan đăng ký cư trú xác nhận thông tin của mình mà không bị bó hẹp bởi nơi thường trú hay tạm trú.
Cụ thể, tại khoản 1 Điều 17 quy định: Công dân yêu cầu xác nhận thông tin về cư trú có thể trực tiếp đến cơ quan đăng ký cư trú trong cả nước không phụ thuộc vào nơi cư trú của công dân để đề nghị cấp xác nhận thông tin về cư trú hoặc gửi yêu cầu qua Cổng dịch vụ công quốc gia, Cổng dịch vụ công Bộ Công an, Cổng dịch vụ công quản lý cư trú.
Điều này có nghĩa là một công dân có hộ khẩu tại Cà Mau nhưng đang làm việc tại Hà Nội hoàn toàn có thể đến Công an xã/phường tại Hà Nội để yêu cầu xác nhận thông tin cư trú mà không cần phải quay về quê nhà như trước đây. Đây là bước tiến lớn trong cải cách thủ tục hành chính, giảm thiểu chi phí và thời gian đi lại cho người dân.
Cán bộ Công an hướng dẫn người dân thực hiện các thủ tục về cư trú (ảnh minh họa)
Thời hạn của Giấy xác nhận thông tin cư trú: 30 ngày hay 6 tháng?
Giá trị sử dụng của Giấy xác nhận thông tin về cư trú được phân loại dựa trên đối tượng và mục đích xác nhận. Người dân cần lưu ý các mốc thời gian sau để đảm bảo giấy tờ còn hiệu lực khi thực hiện các giao dịch dân sự:
- Trường hợp thông thường: Giấy xác nhận có giá trị trong 30 ngày kể từ ngày cấp. Đây là thời hạn áp dụng cho các yêu cầu xác nhận thông tin cư trú thông thường để bổ túc hồ sơ nhà đất, ngân hàng, học tập...
- Trường hợp đặc biệt: Đối với những người không có nơi thường trú, nơi tạm trú do không đủ điều kiện đăng ký (thường là người lang thang, cơ nhỡ hoặc người chưa xác định được nơi ở ổn định), Giấy xác nhận thông tin về cư trú có giá trị lên đến 06 tháng kể từ ngày cấp.
Tuy nhiên, một lưu ý cực kỳ quan trọng là nếu thông tin cư trú của công dân có sự thay đổi, điều chỉnh và được cập nhật trong Cơ sở dữ liệu về cư trú thì Giấy xác nhận đã cấp sẽ hết hiệu lực ngay lập tức kể từ thời điểm thay đổi, bất kể thời hạn ghi trên giấy vẫn còn.
Hình thức cấp đa dạng: Văn bản giấy và Bản điện tử
Để đáp ứng nhu cầu đa dạng của người dân, cơ quan chức năng cung cấp hai hình thức xác nhận:
- Văn bản giấy: Có chữ ký và đóng dấu đỏ của Thủ trưởng cơ quan đăng ký cư trú.
- Văn bản điện tử: Có chữ ký số của Thủ trưởng cơ quan đăng ký cư trú, có giá trị pháp lý tương đương bản giấy và rất thuận tiện khi thực hiện các thủ tục trực tuyến.
Nội dung của giấy xác nhận sẽ bao gồm đầy đủ các thông tin về thời gian, địa điểm và hình thức đăng ký cư trú hiện tại của công dân, giúp các cơ quan hữu quan dễ dàng đối soát và thực hiện các thủ tục liên quan.
Việc triển khai Giấy xác nhận thông tin cư trú theo Luật Cư trú 2020 từ ngày 01/7/2021 không chỉ là thay đổi về mặt giấy tờ, mà còn là minh chứng cho sự nỗ lực của Chính phủ trong việc đơn giản hóa đời sống của người dân thông qua công nghệ số.