Ngày 10/12/2025, Chính phủ đã chính thức ban hành Nghị định 316/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Năng lượng nguyên tử 2025. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm hoàn thiện hành lang pháp lý cho việc phát triển năng lượng hạt nhân tại Việt Nam trong tương lai.
Yêu cầu an toàn và an ninh nghiêm ngặt đối với cơ sở hạt nhân
Theo quy định tại Điều 1 Nghị định 316/2025/NĐ-CP, các yêu cầu về an toàn và an ninh đối với nhà máy điện hạt nhân được đặt lên hàng đầu. Trọng tâm là việc kiểm soát phản ứng hạt nhân, ngăn ngừa phát tán phóng xạ và bảo vệ môi trường tuyệt đối.
Pháp luật yêu cầu áp dụng các biện pháp bảo vệ theo chiều sâu để ngăn ngừa sự cố và giảm thiểu hậu quả. Chủ đầu tư và tổ chức vận hành có trách nhiệm duy trì, cải tiến khả năng bảo vệ này trong suốt vòng đời của dự án, từ khâu khảo sát địa điểm đến khi chấm dứt hoạt động.
Quy trình thẩm định an toàn bức xạ và hạt nhân
Một trong những điểm mới đáng chú ý là quy định về thẩm định an toàn tại Điều 6 Nghị định 316/2025/NĐ-CP. Quá trình này không chỉ dừng lại ở việc kiểm tra hồ sơ mà còn bao gồm thẩm định thực tế khắt khe.
Bộ Khoa học và Công nghệ là cơ quan chủ trì, có quyền yêu cầu bổ sung thông tin hoặc thuê các tổ chức tư vấn hỗ trợ kỹ thuật độc lập để đảm bảo tính khách quan và chính xác. Điều này giúp loại bỏ các rủi ro tiềm ẩn ngay từ giai đoạn chuẩn bị đầu tư.
Hệ thống quản lý chất lượng và văn hóa an toàn
Trách nhiệm của chủ đầu tư được cụ thể hóa tại Điều 10 Nghị định 316/2025/NĐ-CP. Theo đó, hệ thống quản lý chất lượng phải được thiết lập và cải tiến liên tục.
Chính sách an toàn phải được lập thành văn bản, thể hiện cam kết của tổ chức trong việc đặt an toàn là ưu tiên hàng đầu, được phổ biến rộng rãi tới nhân viên và các bên liên quan.
Hệ thống này phải xác định rõ vai trò, trách nhiệm của từng bên, từ chủ đầu tư đến nhà thầu, đồng thời đảm bảo tính toàn vẹn và bảo mật của hồ sơ tài liệu.
Hiệu lực thi hành
Nghị định 316/2025/NĐ-CP chính thức có hiệu lực từ ngày 01/01/2026, thay thế hoàn toàn Nghị định số 70/2010/NĐ-CP. Việc cập nhật các quy định mới này là bắt buộc đối với tất cả các tổ chức, cá nhân tham gia vào lĩnh vực năng lượng nguyên tử tại Việt Nam.