Luật Công nghệ cao 2025 (số 133/2025/QH15) vừa được thông qua với những thay đổi mang tính bước ngoặt, đặc biệt là việc đưa khái niệm "công nghệ chiến lược" vào hệ thống pháp luật. Đây được xem là "cú hích" cực mạnh nhằm hiện thực hóa khát vọng tự chủ công nghệ và phát triển kinh tế số bền vững của Việt Nam.
1. Sự xuất hiện của khái niệm "Công nghệ chiến lược"
Điểm mới đáng chú ý nhất chính là việc bổ sung khái niệm công nghệ chiến lược và công nghiệp chiến lược tại Điều 3 Luật Công nghệ cao 2025. Theo đó:
"Công nghệ chiến lược là công nghệ có tính đột phá và lan tỏa, được Nhà nước xác định tập trung đầu tư phát triển nhằm tăng cường năng lực tự chủ công nghệ, tạo lợi thế cạnh tranh quốc gia..."
Việc phân loại này giúp Nhà nước khu biệt và tập trung nguồn lực tối đa vào những nhóm ngành có khả năng thay đổi diện mạo nền kinh tế, thay vì dàn trải như trước đây.
2. Tiêu chí khắt khe nhưng xứng đáng cho công nghệ cao
Không còn dừng lại ở những định nghĩa chung chung, Điều 5 Luật Công nghệ cao 2025 đã cụ thể hóa các tiêu chí để một công nghệ được ưu tiên đầu tư. Đặc biệt, công nghệ chiến lược phải đáp ứng khả năng hình thành từ "công nghệ lõi" do người Việt làm chủ hoặc có tác động đột phá đến chuỗi giá trị toàn cầu.
3. Ưu đãi "kịch khung" cho doanh nghiệp công nghệ
Tại Điều 4 Luật Công nghệ cao 2025, Nhà nước cam kết áp dụng các mức ưu đãi cao nhất về thuế, đất đai và tín dụng. Điều này không chỉ thu hút các tập đoàn đa quốc gia mà còn tạo bệ phóng cho các startup công nghệ trong nước vươn tầm quốc tế.
4. Hợp tác quốc tế gắn liền với chuyển giao công nghệ
Thay vì chỉ thu hút vốn FDI đơn thuần, Điều 7 Luật Công nghệ cao 2025 nhấn mạnh vào việc hợp tác quốc tế phải đi kèm với chuyển giao công nghệ. Mục tiêu là để các doanh nghiệp Việt Nam có thể học hỏi, tiếp nhận và tiến tới làm chủ các quy trình sản xuất tiên tiến nhất.
5. Tăng quyền tự quyết cho các địa phương
Luật mới cũng đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, cho phép các địa phương chủ động hơn trong việc xây dựng các khu công nghệ cao và ban hành các chính sách hỗ trợ đặc thù, phù hợp với thế mạnh riêng của từng vùng miền.
Với những thay đổi căn bản này, Luật Công nghệ cao 2025 kỳ vọng sẽ tạo ra một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo mạnh mẽ, đưa Việt Nam trở thành một mắt xích quan trọng trong bản đồ công nghệ thế giới.