Thời gian qua, tình trạng lấn chiếm, xây dựng trái phép trên đất nông nghiệp và đất rừng tại Hà Nội diễn biến hết sức phức tạp, gây bức xúc trong dư luận. Trước thực trạng này, UBND Thành phố đã ban hành Kế hoạch 154/KH-UBND nhằm tăng cường kiểm tra, xử lý dứt điểm các vi phạm, không để phát sinh "điểm nóng" mới.
Quyết tâm chính trị và những biện pháp mạnh tay
Theo nội dung Kế hoạch 154/KH-UBND, Hà Nội xác định việc xử lý vi phạm đất đai là nhiệm vụ trọng tâm. Thành phố yêu cầu các quận, huyện phải rà soát, thống kê toàn bộ quỹ đất nông nghiệp, đất rừng bị lấn chiếm. Đặc biệt, những trường hợp đã có kết luận thanh tra nhưng chưa thực hiện dứt điểm sẽ bị cưỡng chế ngay lập tức.
Sự phối hợp liên ngành giữa Sở Tài nguyên và Môi trường, Sở Xây dựng và Sở Tư pháp được đẩy lên mức cao nhất. Không chỉ dừng lại ở việc phá dỡ công trình vi phạm, Thành phố còn yêu cầu làm rõ trách nhiệm của các tập thể, cá nhân buông lỏng quản lý, để xảy ra sai phạm kéo dài.
Mức phạt "khủng": Gấp đôi quy định chung tại Thủ đô
Một trong những điểm đáng chú ý nhất hiện nay là việc áp dụng mức phạt tiền cực nặng đối với các hành vi vi phạm đất đai tại Hà Nội. Căn cứ vào Nghị quyết 09/2025/NQ-HĐND (thực hiện theo Luật Thủ đô), mức phạt tiền đối với một số hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai tại nội thành Hà Nội sẽ bằng 02 lần mức phạt quy định tại Nghị định 123/2024/NĐ-CP.
"Mức tiền phạt đối với hành vi vi phạm hành chính quy định tại Nghị quyết này bằng 02 (hai) lần mức tiền phạt đối với hành vi vi phạm hành chính tương ứng quy định tại Nghị định số 123/2024/NĐ-CP trên địa bàn thành phố Hà Nội..." (Trích khoản 1 Điều 3 Nghị quyết 09/2025/NQ-HĐND).
Siết chặt trách nhiệm người đứng đầu
Theo quy định mới của Luật Đất đai 2024, trách nhiệm của Chủ tịch UBND cấp xã trong việc phát hiện và ngăn chặn vi phạm là rất lớn. Hà Nội kiên quyết xử lý kỷ luật những cán bộ đùn đẩy trách nhiệm hoặc để phát sinh vi phạm mới mà không có biện pháp ngăn chặn kịp thời.
Bên cạnh đó, Thành phố cũng khuyến khích người dân tham gia giám sát, phản ánh các hành vi lấn chiếm đất công, đất rừng thông qua các đường dây nóng. Việc công khai quy hoạch và quỹ đất nông nghiệp công ích tại trụ sở UBND xã, phường cũng là giải pháp quan trọng để đảm bảo tính minh bạch, tránh tình trạng trục lợi bất chính.
Với sự vào cuộc đồng bộ và những chế tài mạnh mẽ, Hà Nội kỳ vọng sẽ sớm lập lại trật tự trong quản lý đất đai, bảo vệ tài nguyên đất quý giá của Thủ đô cho các mục tiêu phát triển bền vững.