Trong nỗ lực cải cách thị trường năng lượng, Bộ Công Thương đã chính thức đề xuất phương án điều chỉnh cơ cấu biểu giá bán lẻ điện sinh hoạt. Điểm nhấn đáng chú ý nhất trong dự thảo lần này chính là việc rút gọn số bậc thang từ 6 bậc hiện nay xuống còn 5 bậc. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm thực hiện các quy định mới tại Luật Điện lực 2024.
Cơ cấu biểu giá điện 5 bậc: Thay đổi cụ thể ra sao?
Theo phương án đang được lấy ý kiến, biểu giá mới sẽ có sự điều chỉnh mạnh mẽ ở các bậc đầu và nới rộng khoảng cách ở các bậc sau. Cụ thể, thay vì duy trì 6 bậc như quy định tại Quyết định 28/2014/QĐ-TTg, Bộ Công Thương đề xuất lộ trình như sau:
- Bậc 1 (0 - 100 kWh): Gộp hai bậc đầu tiên hiện hành (0-50 kWh và 51-100 kWh). Mức giá dự kiến bằng 90% giá bán lẻ điện bình quân.
- Bậc 2 (101 - 200 kWh): Giữ nguyên như bậc 3 hiện nay, với mức giá bằng 108% giá bình quân.
- Bậc 3 (201 - 400 kWh): Gộp bậc 4 và bậc 5 hiện hành. Đây là khoảng tiêu thụ phổ biến của nhiều hộ gia đình đô thị, mức giá bằng 136% giá bình quân.
- Bậc 4 (401 - 700 kWh): Mức giá bằng 162% giá bình quân.
- Bậc 5 (Từ 701 kWh trở lên): Đây là bậc cao nhất dành cho các hộ tiêu thụ điện lớn, mức giá bằng 180% giá bình quân.
Việc nới rộng khoảng cách ở các bậc cao nhằm mục đích khuyến khích người dân sử dụng điện hiệu quả hơn, đồng thời phản ánh đúng chi phí sản xuất điện trong bối cảnh giá nhiên liệu đầu vào có nhiều biến động như đã nêu trong Quyết định 1279/QĐ-BCT.
Chính sách nhân văn dành cho hộ nghèo và hộ chính sách
Dù thay đổi cơ cấu bậc thang, dự thảo vẫn đặc biệt chú trọng đến việc đảm bảo an sinh xã hội. Các đối tượng yếu thế sẽ tiếp tục nhận được sự hỗ trợ thiết thực từ Nhà nước:
"Hộ nghèo được hỗ trợ tiền điện cho mục đích sinh hoạt, mức hỗ trợ hàng tháng tương đương tiền điện sử dụng 30kWh tính theo mức giá bán lẻ điện sinh hoạt bậc 1."
Bên cạnh đó, các hộ chính sách xã hội có lượng điện sử dụng không quá 50kWh/tháng cũng sẽ nhận được mức hỗ trợ tương đương. Điều này thể hiện sự nhất quán trong chính sách của Chính phủ, đảm bảo không ai bị bỏ lại phía sau khi thực hiện cải cách giá năng lượng.
Lợi ích từ việc rút gọn bậc thang điện
Việc rút gọn xuống 5 bậc giúp người dân dễ dàng tính toán và giám sát lượng điện tiêu thụ hàng tháng. Đồng thời, nó cũng giúp giảm bớt áp lực cho các hộ gia đình có mức sử dụng điện ở mức trung bình khá (từ 200-400 kWh), vốn là nhóm đối tượng chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu tiêu dùng hiện nay.
Các chuyên gia pháp lý nhận định, việc điều chỉnh này là cần thiết để phù hợp với thực tiễn phát triển kinh tế và thói quen sinh hoạt hiện đại của người dân Việt Nam.