Từ ngày 01/07/2026, Nghị định 174/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bưu chính, viễn thông, tần số vô tuyến, giao dịch điện tử và công nghệ thông tin chính thức có hiệu lực thi hành. Văn bản pháp lý mới này thay thế hoàn toàn cho Nghị định 15/2020/NĐ-CP trước đây, mang đến những điều chỉnh mang tính bước ngoặt nhằm siết chặt quản lý và bảo vệ an toàn thông tin trên môi trường số.

Đối với cộng đồng doanh nghiệp, đặc biệt là các đơn vị hoạt động trong lĩnh vực công nghệ thông tin, cung cấp dịch vụ mạng, chữ ký số và quản lý trang tin điện tử, việc nắm rõ các điểm mới này là vô cùng cấp thiết để tránh những rủi ro pháp lý và các khoản phạt tài chính nặng nề. Dưới đây là 6 điểm mới nổi bật nhất của Nghị định 174/2026/NĐ-CP mà doanh nghiệp cần cập nhật ngay lập tức.

1. Bổ sung mức phạt về cung cấp dịch vụ trung tâm dữ liệu, dịch vụ điện toán đám mây

Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, dịch vụ trung tâm dữ liệu (Data Center) và điện toán đám mây (Cloud Computing) đã trở thành hạ tầng số cốt lõi của nền kinh tế. Nhằm quản lý chặt chẽ hoạt động này theo tinh thần của Luật Viễn thông 2023, Chính phủ đã bổ sung một mục riêng quy định về hành vi vi phạm về kinh doanh dịch vụ viễn thông cơ bản trên internet, dịch vụ trung tâm dữ liệu và dịch vụ điện toán đám mây tại Điều 60 Nghị định 174/2026/NĐ-CP:

• Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng: Áp dụng đối với hành vi không công bố chất lượng dịch vụ do mình cung cấp theo quy định của pháp luật (quy định tại khoan 1 Điều 60).
• Phạt tiền từ 80.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng: Đối với hành vi không bảo đảm hoặc cản trở các doanh nghiệp viễn thông kết nối và cung cấp dịch vụ cho người sử dụng dịch vụ trung tâm dữ liệu trong trung tâm dữ liệu (quy định tại khoan 2 Điều 60).
• Phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 120.000.000 đồng: Đối với hành vi không thực hiện lưu trữ đầy đủ thông tin của người sử dụng dịch vụ đã cung cấp khi giao kết hợp đồng theo quy định (quy định tại khoan 3 Điều 60).

Bên cạnh phạt tiền, doanh nghiệp vi phạm còn phải chịu biện pháp khắc phục hậu quả là buộc lưu trữ đầy đủ thông tin của người sử dụng dịch vụ đã cung cấp khi giao kết hợp đồng theo quy định tại khoan 4 Điều 60.

Hạ tầng trung tâm dữ liệu hiện đại cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy định lưu trữ thông tin (ảnh minh họa)

2. Điều chỉnh mức phạt về giấy phép sử dụng tần số vô tuyến điện

Một điểm mới đáng chú ý khác liên quan đến thủ tục hành chính về tần số vô tuyến điện. Tại Điều 65 Nghị định 174/2026/NĐ-CP, Chính phủ đã bãi bỏ quy định xử phạt đối với hành vi không gửi văn bản đề nghị cấp lại khi Giấy phép sử dụng tần số vô tuyến điện bị mất, bị rách, bị cháy hay bị tiêu hủy. Điều này giúp giảm bớt gánh nặng thủ tục và áp lực xử phạt không cần thiết cho doanh nghiệp.

Đồng thời, hình thức xử phạt bổ sung đối với các hành vi cố ý gian dối hoặc cung cấp thông tin giả mạo để được cấp giấy phép, hoặc tẩy xóa, sửa chữa làm sai lệch nội dung giấy phép cũng không còn được áp dụng. Thay vào đó, khoan 1 Điều 65 quy định mức phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với hành vi:

"Cung cấp thông tin không trung thực, sử dụng tài liệu không hợp lệ hoặc có hành vi gian dối trong hồ sơ để được cấp Giấy phép sử dụng tần số vô tuyến điện mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự."

Đối với hành vi tẩy xóa, sửa chữa làm sai lệch nội dung Giấy phép sử dụng tần số vô tuyến điện, mức phạt tiền được quy định từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng theo quy định tại khoan 2 Điều 65. Biện pháp khắc phục hậu quả bắt buộc là buộc nộp lại giấy phép bị tẩy xóa, sửa chữa cho cơ quan có thẩm quyền.

3. Tăng tiền phạt sử dụng đài vô tuyến điện di động thuộc mạng nội bộ không phép

Việc sử dụng các thiết bị vô tuyến điện, bộ đàm trong nội bộ doanh nghiệp (như tại các công trường, nhà xưởng, trung tâm thương mại) mà không đăng ký cấp phép tần số sẽ bị xử lý nghiêm khắc hơn rất nhiều. Cụ thể, tại khoan 3 Điều 66 Nghị định 174/2026/NĐ-CP, mức phạt tiền đối với hành vi sử dụng đài vô tuyến điện di động thuộc mạng thông tin vô tuyến điện nội bộ nhưng không có giấy phép được phân cấp rõ rệt:

• Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng: Đối với mạng thông tin vô tuyến điện nội bộ có đến 02 đài (quy định tại điểm a khoản 3 Điều 66).
• Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng: Đối với mạng thông tin vô tuyến điện nội bộ có từ 03 đài trở lên (quy định tại điểm b khoản 3 Điều 66).

Sự điều chỉnh này tăng mạnh so với quy định cũ tại Nghị định 15/2020/NĐ-CP (mức phạt chung chỉ từ 1.000.000 đồng đến 2.000.000 đồng), cho thấy quyết tâm của cơ quan quản lý trong việc hạn chế tình trạng nhiễu sóng vô tuyến điện do các thiết bị không phép gây ra.

4. Tăng tiền phạt khi không tuân thủ điều kiện kỹ thuật và khai thác trong sử dụng thiết bị vô tuyến điện

Đối với các thiết bị vô tuyến điện được miễn Giấy phép sử dụng tần số vô tuyến điện (như thiết bị Wi-Fi, thiết bị điều khiển từ xa công suất nhỏ), người sử dụng vẫn phải tuân thủ nghiêm ngặt các điều kiện kỹ thuật và khai thác đi kèm. Theo quy định tại khoan 1 Điều 72 Nghị định 174/2026/NĐ-CP, hành vi sử dụng thiết bị vô tuyến điện được miễn giấy phép nhưng không tuân thủ điều kiện kỹ thuật và khai thác sẽ bị phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng.

Trước đây, hành vi này chỉ bị phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền ở mức rất nhẹ từ 600.000 đồng đến 1.000.000 đồng. Việc tăng mức phạt này buộc các doanh nghiệp khi nhập khẩu, phân phối hoặc sử dụng các thiết bị vô tuyến điện miễn cấp phép phải kiểm tra kỹ lưỡng chứng nhận hợp quy và các thông số kỹ thuật để tránh bị xử phạt và tịch thu tang vật theo quy định tại khoan 4 Điều 72.

5. Bổ sung hàng loạt mức phạt vi phạm về chứng thư chữ ký điện tử

Để đồng bộ với Luật Giao dịch điện tử 2023 và Nghị định 23/2025/NĐ-CP, Chính phủ đã bổ sung khung hình phạt cực kỳ chi tiết đối với các vi phạm liên quan đến chữ ký số và dịch vụ tin cậy:

Vi phạm về nội dung chứng thư chữ ký số, chứng thư chữ ký điện tử bảo đảm an toàn (Điều 82)

• Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng: Đối với hành vi cấp chứng thư chữ ký số cho người có thẩm quyền của cơ quan, tổ chức nhưng không nêu rõ chức danh và tên cơ quan, tổ chức của người đó (quy định tại khoan 1 Điều 82).
• Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng: Đối với các hành vi phát hành chứng thư không đầy đủ nội dung hoặc định dạng; phát hành chứng thư chữ ký số công cộng có thời hạn hiệu lực không bảo đảm; hoặc phủ nhận/không công nhận giá trị pháp lý của chữ ký điện tử chuyên dùng bảo đảm an toàn hoặc chữ ký số tương đương chữ ký của cá nhân đó trong văn bản giấy (quy định tại khoan 2 Điều 82).

Vi phạm về sử dụng chữ ký điện tử chuyên dùng, chữ ký điện tử chuyên dùng bảo đảm an toàn (Điều 87)

• Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng: Phát hành chứng thư chữ ký điện tử chuyên dùng có thời hạn hiệu lực không đúng quy định (quy định tại khoan 1 Điều 87).
• Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng: Cơ quan, tổ chức tự tạo lập chữ ký điện tử chuyên dùng nhưng lại tiến hành kinh doanh dịch vụ về chữ ký điện tử chuyên dùng trái phép (quy định tại khoan 2 Điều 87).
• Phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 40.000.000 đồng: Tạo lập chữ ký điện tử chuyên dùng bảo đảm an toàn không sử dụng riêng cho hoạt động của cơ quan, tổ chức đó hoặc không phù hợp với chức năng, nhiệm vụ (quy định tại khoan 3 Điều 87).
• Phạt tiền từ 40.000.000 đồng đến 60.000.000 đồng: Áp dụng đối với tổ chức cung cấp chứng thư chữ ký tạo lập chữ ký điện tử chuyên dùng bảo đảm an toàn, tổ chức cung cấp chữ ký số vi phạm các yêu cầu kỹ thuật cốt lõi như không xác nhận được chủ thể ký, dữ liệu tạo chữ ký không gắn duy nhất với thông điệp dữ liệu, hoặc dữ liệu tạo chữ ký không thuộc sự kiểm soát của chủ thể ký tại thời điểm ký (quy định tại khoan 4 Điều 87).

Vi phạm về phần mềm ký số, phần mềm kiểm tra chữ ký số (Điều 88)

• Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng: Sử dụng phần mềm ký số, phần mềm kiểm tra chữ ký số không tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật về chữ ký số trên thông điệp dữ liệu (quy định tại khoan 1 Điều 88).
• Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng: Cung cấp phần mềm ký số, phần mềm kiểm tra chữ ký số không tuân thủ tiêu chuẩn kỹ thuật hoặc không đáp ứng yêu cầu về chức năng theo quy định (quy định tại khoan 2 Điều 88).
• Phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 40.000.000 đồng: Sử dụng rào cản kỹ thuật, công nghệ để hạn chế việc kiểm tra hiệu lực chữ ký số; hoặc không thực hiện kết nối đến Cổng kết nối dịch vụ chứng thực chữ ký số công cộng do Bộ Khoa học và Công nghệ xây dựng theo quy định (quy định tại khoan 3 Điều 88).

6. Tăng mức phạt tiền với vi phạm về trang thông tin điện tử

Trang thông tin điện tử (Website) của doanh nghiệp là bộ mặt thương hiệu nhưng cũng là nơi dễ phát sinh các vi phạm hành chính nếu không được quản lý chặt chẽ. Tại Điều 93 Nghị định 174/2026/NĐ-CP, mức phạt đối với các hành vi vi phạm về trang thông tin điện tử đã được điều chỉnh tăng mạnh:

• Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng: Đối với hành vi cung cấp không đầy đủ hoặc không chính xác thông tin về tên cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân quản lý trang thông tin điện tử, địa chỉ liên lạc, thư điện tử, số điện thoại liên hệ, tên người chịu trách nhiệm quản lý nội dung trên trang chủ (quy định tại khoan 1 Điều 93).
• Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng: Đối với hành vi cung cấp, chia sẻ đường dẫn đến thông tin trên mạng có nội dung vi phạm pháp luật; hoặc đưa tin giả, thông tin sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của tổ chức, danh dự và nhân phẩm của cá nhân (quy định tại khoan 2 Điều 93).
• Phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 40.000.000 đồng: Áp dụng đối với các hành vi nghiêm trọng như đăng, phát, sử dụng hình ảnh bản đồ Việt Nam không thể hiện đầy đủ hoặc thể hiện sai chủ quyền quốc gia; quảng cáo, tuyên truyền, mua bán hàng hóa, dịch vụ bị cấm; giả mạo trang thông tin điện tử của tổ chức, cá nhân khác; đăng phát tác phẩm báo chí, văn học nghệ thuật không được sự đồng ý của chủ thể quyền sở hữu trí tuệ; tuyên truyền kích động bạo lực, dâm ô, đồi trụy (quy định tại khoan 3 Điều 93).

Biện pháp khắc phục hậu quả bắt buộc đối với các hành vi vi phạm trên là buộc gỡ bỏ đường dẫn đến tin giả, thông tin sai sự thật hoặc buộc thu hồi, hoàn trả tên miền theo quy định tại khoan 5 Điều 93.

Khuyến nghị thiết thực cho doanh nghiệp

Với việc Nghị định 174/2026/NĐ-CP chính thức đi vào cuộc sống, các doanh nghiệp cần chủ động thực hiện các biện pháp sau để đảm bảo tuân thủ pháp luật:

1. Rà soát toàn bộ hệ thống thông tin: Đảm bảo các trang thông tin điện tử của doanh nghiệp hiển thị đầy đủ, chính xác thông tin người chịu trách nhiệm, địa chỉ liên hệ và không chứa các đường dẫn vi phạm pháp luật.
2. Kiểm tra giấy phép tần số: Các doanh nghiệp sử dụng bộ đàm, thiết bị phát sóng vô tuyến điện nội bộ cần nhanh chóng kiểm tra thời hạn và nội dung giấy phép, tuyệt đối không sử dụng thiết bị không phép hoặc sai tần số quy định.
3. Chuẩn hóa quy trình chữ ký số: Các đơn vị cung cấp hoặc sử dụng chữ ký số chuyên dùng cần rà soát lại phần mềm ký số, chứng thư chữ ký số để đảm bảo tuân thủ đầy đủ các tiêu chuẩn kỹ thuật mới nhất.
4. Lưu trữ thông tin người dùng: Các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung tâm dữ liệu, điện toán đám mây phải thiết lập hệ thống lưu trữ thông tin khách hàng đầy đủ và an toàn khi giao kết hợp đồng.

Việc chủ động tuân thủ không chỉ giúp doanh nghiệp tránh được những khoản phạt tài chính lớn mà còn góp phần xây dựng một môi trường kinh doanh số an toàn, lành mạnh và bền vững tại Việt Nam.