Ngày 21/5/2026, thay mặt Bộ Chính trị, đồng chí Trần Cẩm Tú, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư đã ký ban hành Quyết định 177-QĐ/TW về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy của Cơ quan Ủy ban Kiểm tra Trung ương. Quyết định này chính thức thay thế cho Quyết định 53-QĐ/TW ngày 06/01/2022 của Bộ Chính trị, đánh dấu một bước tiến quan trọng trong việc hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật của Đảng trong giai đoạn mới.

Vị trí, vai trò của Cơ quan Ủy ban Kiểm tra Trung ương

Theo quy định tại Điều 1 Quyết định 177-QĐ/TW, Cơ quan Ủy ban Kiểm tra Trung ương là cơ quan tham mưu, giúp Ủy ban Kiểm tra Trung ương thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn về công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật của Đảng theo quy định của Điều lệ Đảng; đồng thời thực hiện các nhiệm vụ do Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư giao.

Cơ quan Ủy ban Kiểm tra Trung ương hoạt động với tư cách là cơ quan chuyên môn, nghiệp vụ về công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật của Đảng ở cấp Trung ương. Sự ra đời của Quyết định 177-QĐ/TW nhằm đáp ứng yêu cầu thực tiễn đấu tranh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí ngày càng quyết liệt, đòi hỏi công tác kiểm tra Đảng phải đi trước một bước, chủ động, sắc bén và hiệu quả hơn.

Cơ quan Ủy ban Kiểm tra Trung ương đóng vai trò then chốt trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng (ảnh minh họa)

Chi tiết 18 nhiệm vụ trọng yếu theo Quyết định 177-QĐ/TW

Điều 2 Quyết định 177-QĐ/TW quy định cụ thể 18 nhiệm vụ của Cơ quan Ủy ban Kiểm tra Trung ương, bao gồm:

1. Tham mưu xây dựng chương trình, kế hoạch kiểm tra, giám sát

Cơ quan có nhiệm vụ chủ trì chuẩn bị các chương trình, kế hoạch kiểm tra, giám sát, báo cáo, đề án, vụ việc kiểm tra, giám sát, kỷ luật của Đảng để Ủy ban Kiểm tra Trung ương xem xét, quyết định theo thẩm quyền. Đặc biệt, tham mưu sâu sát về công tác kiểm soát tài sản, thu nhập và phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

2. Tổ chức thực hiện chức năng, nhiệm vụ của Ủy ban Kiểm tra Trung ương

Trực tiếp tổ chức thực hiện các chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Ủy ban Kiểm tra Trung ương được quy định trong Điều lệ Đảng, Quy chế làm việc của Ủy ban Kiểm tra Trung ương khóa XIV và các nhiệm vụ do Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư giao.

3. Chủ trì tham mưu, xây dựng và triển khai kiểm tra, giám sát chuyên đề

Chủ trì, phối hợp với Văn phòng Trung ương Đảng, các ban đảng ở Trung ương tham mưu, xây dựng chương trình, kế hoạch và tổ chức thực hiện nhiệm vụ kiểm tra, giám sát tổ chức đảng cấp dưới và đảng viên chấp hành Cương lĩnh chính trị, Điều lệ Đảng, nghị quyết, chỉ thị, quy định, quyết định, quy chế, kết luận, hướng dẫn của Đảng.

4. Chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra, giám sát công tác kiểm tra của cấp dưới

Tham mưu chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra, giám sát cấp uỷ, tổ chức đảng, uỷ ban kiểm tra cấp dưới về công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật của Đảng; kiểm tra lại kết luận, thông báo, quyết định của cấp uỷ, tổ chức đảng, uỷ ban kiểm tra cấp dưới khi phát hiện có dấu hiệu vi phạm hoặc có yêu cầu.

5. Đề xuất ý kiến phục vụ lãnh đạo, chỉ đạo chung

Đề xuất ý kiến đóng góp vào sự lãnh đạo, chỉ đạo chung của Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư đối với công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật của Đảng, góp phần giữ vững kỷ cương, kỷ luật Đảng.

6. Thẩm định đề án, văn bản liên quan

Thẩm định các đề án, văn bản của các cơ quan Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội về những nội dung liên quan đến công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật của Đảng.

7. Thực hiện hợp tác quốc tế

Xây dựng và tổ chức thực hiện các chương trình, kế hoạch hợp tác quốc tế của Ủy ban Kiểm tra Trung ương và Cơ quan Ủy ban Kiểm tra Trung ương theo quy định của Bộ Chính trị, Ban Bí thư.

8. Phối hợp công tác nhân sự và tổ chức bộ máy

Phối hợp với Ban Tổ chức Trung ương và các cơ quan liên quan trong công tác cán bộ, chuẩn bị nhân sự Ủy ban Kiểm tra Trung ương và ủy ban kiểm tra các tỉnh ủy, thành ủy trực thuộc Trung ương; hướng dẫn về tổ chức bộ máy, biên chế của cơ quan ủy ban kiểm tra cấp dưới.

9. Tuyên truyền, nghiên cứu khoa học về kiểm tra Đảng

Tổ chức tuyên truyền, phổ biến, nghiên cứu khoa học, sơ kết, tổng kết thực tiễn về công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật Đảng và công tác phòng, chống tham nhũng, tiêu cực.

10. Xây dựng và triển khai chương trình công tác định kỳ

Xây dựng, triển khai chương trình công tác định kỳ (tháng, quý, sáu tháng, hằng năm); tổ chức giao ban, sơ kết, tổng kết hoạt động của Cơ quan Ủy ban Kiểm tra Trung ương.

11. Quản lý tổ chức bộ máy và nhân sự nội bộ

Xây dựng tổ chức bộ máy, vị trí việc làm; quản lý cán bộ, công chức, người lao động và thực hiện các chế độ, chính sách nhân sự, thi đua, khen thưởng, kỷ luật đối với cán bộ, công chức, người lao động của Cơ quan theo phân cấp.

12. Đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ

Tổ chức đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ kiểm tra, giám sát, kỷ luật Đảng cho đội ngũ cán bộ, công chức trong Cơ quan và cán bộ kiểm tra chuyên trách của các cấp ủy trực thuộc Trung ương.

13. Quản lý tài chính, ngân sách

Xây dựng dự toán, quản lý, sử dụng kinh phí hoạt động, tài sản của Ủy ban Kiểm tra Trung ương và Cơ quan Ủy ban Kiểm tra Trung ương theo đúng quy định của Đảng và pháp luật của Nhà nước.

14. Bảo đảm cơ sở vật chất, kỹ thuật

Bảo đảm các điều kiện về cơ sở vật chất, phương tiện làm việc, thông tin liên lạc, kỹ thuật và công nghệ phục vụ đắc lực cho các hoạt động của Ủy ban Kiểm tra Trung ương và Cơ quan.

15. Ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số

Đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số; xây dựng, quản lý và vận hành hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu chuyên ngành về công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật Đảng thống nhất từ Trung ương đến địa phương.

16. Quản lý tài khoản tạm giữ, tạm gửi

Quản lý tài khoản tạm giữ, tạm gửi của Ủy ban Kiểm tra Trung ương; hướng dẫn, đôn đốc, kiểm tra việc thu hồi tiền, tài sản vi phạm nộp ngân sách nhà nước hoặc trả lại cho chủ sở hữu hợp pháp theo kết luận, quyết định kỷ luật của Đảng.

17. Xây dựng quy chế phối hợp liên ngành

Tham mưu xây dựng và tổ chức thực hiện các quy chế phối hợp giữa Ủy ban Kiểm tra Trung ương với các cơ quan chuyên trách tham mưu, giúp việc Trung ương, các cơ quan bảo vệ pháp luật và các cơ quan liên quan trong thực hiện nhiệm vụ kiểm tra, giám sát, kỷ luật Đảng.

18. Thực hiện các nhiệm vụ khác

Thực hiện các nhiệm vụ khác do Ủy ban Kiểm tra Trung ương, Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư giao trực tiếp.

Những điểm mới đột phá đáng chú ý trong Quyết định 177-QĐ/TW

So với các quy định trước đây, Quyết định 177-QĐ/TW bổ sung nhiều thẩm quyền và nhiệm vụ mang tính thực chiến rất cao cho Cơ quan Ủy ban Kiểm tra Trung ương:

• Kiểm soát tài sản, thu nhập cán bộ cấp cao: Cơ quan được giao nhiệm vụ trực tiếp kiểm tra, giám sát, kiểm soát tài sản, thu nhập đối với cán bộ thuộc diện Bộ Chính trị, Ban Bí thư quản lý. Đây là giải pháp mạnh mẽ nhằm ngăn ngừa tình trạng kê khai không trung thực, tẩu tán tài sản tham nhũng.
• Quyền kết nối cơ sở dữ liệu quốc gia: Một điểm mới cực kỳ quan trọng là Cơ quan Ủy ban Kiểm tra Trung ương có quyền được kết nối trực tiếp với cơ sở dữ liệu của các cơ quan nhà nước trong lĩnh vực ngân hàng, chứng khoán, đăng ký tài sản, đất đai, thuế, thanh tra, kiểm toán, truy tố, xét xử, thi hành án... Điều này giúp tối ưu hóa thời gian xác minh, phát hiện nhanh chóng các dòng tiền nghi vấn hoặc tài sản ẩn danh của đối tượng bị kiểm tra.
• Kiểm soát quyền lực, chống lãng phí: Quyết định nhấn mạnh vai trò kiểm soát quyền lực, phòng, chống lãng phí bên cạnh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, bám sát tinh thần chỉ đạo mới nhất của Đảng về việc chống lãng phí là nhiệm vụ ngang hàng với chống tham nhũng.

Việc ban hành Quyết định 177-QĐ/TW thể hiện quyết tâm chính trị rất cao của Đảng trong việc siết chặt kỷ luật, kỷ cương, xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên trong sạch, vững mạnh, đáp ứng kỳ vọng của nhân dân cả nước.